Choroba Alabama Rot (CRGV) u psów

Alabama Rot, czyli skórno-nerkowa glomerulopatia naczyniowa (CRGV), to jedno z najbardziej tajemniczych i potencjalnie śmiertelnych schorzeń u psów. Choroba została opisana kilkadziesiąt lat temu, jednak jej przyczyna nadal pozostaje nieznana. Najczęściej notuje się ją w Wielkiej Brytanii, choć pojedyncze przypadki pojawiają się także w innych krajach Europy.

Lidia Nosal
Lidia Nosal
5 lutego 2026

Poniżej znajduje się aktualne podsumowanie wiedzy na temat CRGV — od epidemiologii i objawów, po diagnostykę, leczenie oraz zalecenia profilaktyczne.

Czym jest Alabama Rot (CRGV)?

CRGV to rzadka choroba naczyń krwionośnych prowadząca do uszkodzenia skóry i nerek. Jej przebieg związany jest z:

  • trombotyczną mikroangiopatią (TMA),
  • uszkodzeniem śródbłonka naczyń,
  • powstawaniem mikrozakrzepów,
  • niedokrwieniem tkanek.

Najgroźniejszym powikłaniem jest ostra niewydolność nerek (AKI), która znacząco pogarsza rokowanie.

Epidemiologia – gdzie i kiedy występuje?

  • Pierwsze przypadki opisano w USA w latach 80. XX wieku u greyhoundów.
  • W Wielkiej Brytanii chorobę odnotowuje się od 2002 roku.
  • Potwierdzono ponad 330 przypadków.
  • Ponad 90% zachorowań występuje między listopadem a majem.

Czynniki ryzyka obejmują środowisko leśne i błotniste, wilgotne warunki pogodowe oraz psy pracujące i myśliwskie (np. greyhoundy, wyżły). Choroba może jednak dotyczyć psów każdej rasy, wieku i płci.

Etiologia – dlaczego psy chorują?

Pomimo wielu badań przyczyna CRGV nadal nie została jednoznacznie ustalona. Rozważane hipotezy obejmują:

  • toksyny bakteryjne (np. E. coli),
  • czynniki środowiskowe,
  • pasożyty,
  • predyspozycje genetyczne.

Na ten moment brak naukowego potwierdzenia którejkolwiek z teorii.

Objawy kliniczne i przebieg choroby

CRGV najczęściej rozwija się dwufazowo.

Faza skórna

Pierwszym sygnałem choroby są zmiany dermatologiczne:

  • rumień i obrzęk,
  • owrzodzenia,
  • trudno gojące się rany.

Najczęstsza lokalizacja zmian to łapy i kończyny, brzuch, kufa oraz jama ustna lub język. Zmiany mogą przypominać ukąszenia lub infekcje bakteryjne, co utrudnia wczesne rozpoznanie.

Faza nerkowa (70–80% przypadków)

Objawy pojawiają się zwykle 1–9 dni po zmianach skórnych:

  • apatia i brak apetytu,
  • wymioty,
  • zwiększone pragnienie lub brak oddawania moczu,
  • żółtaczka,
  • wybroczyny,
  • trombocytopenia.

Rzadziej obserwuje się objawy neurologiczne. Nie każdy pies ze zmianami skórnymi rozwija niewydolność nerek — forma skórna ma zazwyczaj dobre rokowanie.

Diagnostyka – jak rozpoznać CRGV?

Nie istnieje pojedynczy test potwierdzający chorobę przed śmiercią pacjenta, dlatego diagnoza opiera się na całościowej ocenie klinicznej.

Podstawowe elementy diagnostyki:

Wywiad i badanie kliniczne

  • obecność zmian skórnych,
  • kontakt z wilgotnym środowiskiem.

Badania laboratoryjne

  • trombocytopenia,
  • anemia,
  • neutrofilia,
  • hiperfosfatemia,
  • hiperbilirubinemia,
  • parametry wskazujące na AKI.

Badanie moczu

  • cechy zespołu nerczycowego.

Histopatologia (złoty standard)

  • trombotyczna mikroangiopatia w skórze i/lub nerkach.

Diagnostyka różnicowa obejmuje ukąszenia, infekcje bakteryjne, choroby autoimmunologiczne, leptospirozę oraz inne przyczyny ostrej niewydolności nerek. Wczesne rozpoznanie znacząco zwiększa szanse przeżycia.

Leczenie i rokowanie

Nie istnieje terapia przyczynowa — leczenie ma charakter objawowy i wspomagający.

Leczenie zmian skórnych

  • oczyszczanie i toaleta ran,
  • leczenie zachowawcze.

Leczenie ostrej niewydolności nerek

  • hospitalizacja,
  • intensywna płynoterapia dożylna,
  • dializa w wyspecjalizowanych ośrodkach.

Nowe metody terapii
Badania nad Therapeutic Plasma Exchange (TPE) wskazują na potencjalną skuteczność w ciężkich przypadkach.

Rokowanie

  • forma skórna: bardzo dobre,
  • CRGV z AKI: śmiertelność 70–90%.

W ośrodkach referencyjnych, przy zastosowaniu intensywnej terapii, przeżywalność może sięgać około 30%.

Profilaktyka i zalecenia dla właścicieli

Nie istnieje szczepionka ani specyficzna profilaktyka, ale można zmniejszyć ryzyko poprzez:

  • dokładne mycie i suszenie łap po spacerach w błocie,
  • unikanie nefrotoksycznych leków przy podejrzeniu choroby,
  • szybkie zgłoszenie się do lekarza weterynarii przy niewyjaśnionych owrzodzeniach.

Podsumowanie

Alabama Rot pozostaje chorobą o nieznanej etiologii i poważnym rokowaniu, szczególnie gdy dochodzi do uszkodzenia nerek. Kluczowe znaczenie ma szybkie rozpoznanie zmian skórnych oraz intensywna terapia wspomagająca. Edukacja właścicieli i czujność lekarzy weterynarii są obecnie najważniejszym elementem walki z CRGV.

Bibliografia

  • Źródła zdjeć: https://www.alabama-rot.co.uk/vet-professional/diagnosing-crgv/

Chcesz dowiedzieć się, jak rozwiązywać trudne przypadki diagnostyczne?